ODD raporları ne anlatıyor?

Değerli dostlarım,

Otomotiv Distribütörleri Derneği ( ODD ), ülkemizde geçen ay gerçekleşen binek ve hafif ticari araç satışlarını açıkladı. Toplam olarak yapılan aylık 49.075 adet satış, geçen yılın aynı ayına göre %127,5 oranında artış olduğunu gösteriyor. Toplam olarak yılın ilk on ayında 330,384 satışa ulaştık. Bu rakam, aylık artışa rağmen 2018 yılı ilk 10 ayına göre %32 oranında daralma ifade ediyor.

Aylık bazda satış artışına etki eden çok önemli bir faktör var. Kamu bankaları tarafından yerli üretim motorlu taşıtlardan 120 bin TL fiyata kadar olanlarda aylık kredi faizleri % 0,5 seviyelerine kadar indirildi. Öte yandan diğer motorlu taşıtların satışlarında verilen kredi faizlerinin de aylık %1,4 düzeyine inmesi de artan satışlara katkı yapmış görünüyor.

Buradan alacağımız ilk mesaj şu: Geçen Temmuz satışlarından sonra bu satırlarda yorumladığım gibi, aylık kredi faizlerinin %1 lere ve altına inmesi satışları tetikliyor. Çünkü vatandaşımızın birikimi bir otomobil almaya yetmiyor. Kredi kullanmak zorunda. O zaman kredinin aylık taksitleri vatandaşımızın aylık geliri içinde ödenebilir olmalı. İşte bu noktada düşük faiz çok kritik bir role sahip.

2019 yılının son iki ayı içindeyiz. Otomotiv profesyonelleri çok iyi bilirler. Yılın son üç ayı sektörde kutsal aylardır. Çünkü en çok satış bu son çeyrekte olur. Özellikle Aralık ayına sektörde on bir ayın sultanı diye bakarız. Yılın aylık satış ortalamasının en az iki katı sadece Aralık ayında görülür.

Şimdi ikinci mesaja gelelim. Bu yılın satışları Eylül ayına kadar geçen yılın neredeyse yarısına yakın küçülmüştü. Satış olmayınca üretim yapmanın anlamı olmadığı için distribütörler stoklarını artırmadı. Öngörülen 350 binlik pazara uygun stok seviyesini korudular. Halbuki şimdi 500 bine yakın satışla yılı kapatabilir miyiz diyoruz. Peki stoklar nasıl yetecek? Özellikle sektör ortalamasında ortalama 3 ay süren sipariş ile teslimat arası süre ( Lead-time ) nedeniyle birçok distribütör Ekim öncesinde siparişleri verdiler. Dolayısıyla Aralık ayı satışları talebe göre değil, stoklara göre olacak görünüyor. Belirli marka ve modellerde yok satma ihtimali kuvvetli. Belki yerli üretim yapan markalar bir miktar esneklik bulabilir ama ithal ürün satanlar daha fazla zorlanacak. O zaman bu yılın Aralık ayı Sultan olabilecek mi hep birlikte göreceğiz.

Gelecek yazılarımda görüşmek üzere,

M. İbrahim Aybar